Wat is horsemanship? – Horsemanship met Anne

Horsemanship is de kunst van het samenwerken met je paard, gebaseerd op respect, vertrouwen en wederzijds begrip. Het draait niet om macht of dwang, maar om het creëren van verbinding. Horsemanship is niet nieuw. Door de eeuwen heen waren er altijd goede ‘horsemen’, maar die lijken geen grootschalige impact te hebben gehad. Waarschijnlijk omdat er zoveel mensen met paarden waren voor wie macht en dwang op dat moment voorzagen in hun behoeften.

De laatste jaren is horsemanship echter in opkomst. Veel goede trainers zijn zichtbaar en toegankelijk, en er is onder paardeneigenaren een groeiende behoefte om paardvriendelijk te trainen. Veel paardeneigenaren merken dat de traditionele methoden niet langer aansluiten bij de manier waarop ze met hun paard willen samenwerken. Horsemanship biedt een alternatief dat beter past bij onze moderne relatie met paarden, waarbij we hen als volwaardige partners beschouwen.

Een voorbeeld van een vroege horseman: het boek The Art of Horsemanship, door Xenophon geschreven rond 400 BC. Hier online te lezen.

Mens-paardrelatie in de geschiedenis

Mensen hebben paarden eeuwenlang gebruikt als last- en werkdieren. Met hun snelheid en kracht zorgden ze ervoor dat de mens planeet aarde als geen ander kon verkennen, beheersen en verhandelen. Paarden vervoerden ons van A naar B, deden mee in oorlogen, zorgden ervoor dat handelswaren in grote getalen verplaatst konden worden en nog veel meer. Paarden waren niet weg te denken uit onze samenleving, en vormden daarmee onze dagelijkse leven.

Wist je bijvoorbeeld dat er in grote steden stallen met meerdere verdiepingen waren? En dat een van de meest voorkomende gevaren in grote steden een grote groep op hol geslagen paarden was? Dat gebeurde geregeld, de oplossing daarvoor was het aanleggen van stoepen, zodat mensen daar veilig konden wandelen en niet de kans liepen omver te worden gelopen door op hol geslagen paarden.

Boekentip: Farewell to the Horse van Ulrich Raulff. Hierin lees je alles over de tijd dat paarden overal waren in ons dagelijks leven en hoe dat eruitzag.

Oude aanpak: dominantie en intimidatie

Door de tijd heen zijn mensen er heel handig in geworden om paarden te laten gehoorzamen. Dat deden we vooral door gebruik van kracht en dominantie (‘laten zien wie de baas is’) en extra hulpmiddelen om onze wil kracht bij te zetten, denk aan zwepen, bitten, sporen of extra teugels.

Inmiddels is onze relatie met het paard veranderd: we hebben hem in Nederland niet meer nodig voor ons dagelijks bestaan, en hebben vooral een paard als gezelschap en voor het plezier. De methoden waarop we met paarden omgaan, zijn echter onveranderd. In de paardenwereld hangt jouw succes nog steeds af van hoe streng en hard jij de baas kan zijn. Op de manege leerde ik ‘geef je paard nou eens een flinke tik Anne’.

Moderne aanpak: het paard doet ook mee

Gelukkig zijn er nu alternatieven die niet alleen diervriendelijker zijn, maar ook veel meer brengen. Alternatieven die zorgen voor een diepe, respectvolle band tussen mens en paard. Deze alternatieven vallen grofweg onder de term horsemanship of ‘natural’ horsemanship.

Daarbinnen zijn allerlei varianten, stromingen en methoden. Die verschillen van elkaar wat betreft de technieken en materialen, maar wat ze allemaal gemeen hebben is dat het paard ook meedoet. Waar de relatie mens-paard vroeger eenzijdig was (‘het paard moet doen wat de mens zegt’), zijn in horsemanship de behoeften van het paard leidend. En dat gaat niet alleen over de manier van trainen, maar ook over de huisvesting en voerbehoeften.

Horsemanship: de basis voor de moderne paardenwereld

Wat mij betreft zou horsemanship de basis moeten zijn voor alle moderne paardeneigenaren. Of dat nou gaat om recreatieruiters of sportruiters. Het is niet meer van deze tijd dat we dieren waar we voor ons plezier op rijden, aanpakken alsof we morgen samen ten strijden trekken. Bij het moderne paardenhouden, past ook een moderne relatie tussen mens en paard. Eentje waar het paard ook een stem heeft, na dat al die eeuwen niet te hebben gehad.

Meer inspiratie

The Power Behind Nonviolence: Horse Sense for Challenging Times

In dit artikel lees je meer over het historische ideaal van een ‘sterke’ leider die onhandelbare hengsten zijn wil oplegt. In dit artikel en haar boeken benadrukt schrijver Linda Kohanov juist het belang van het alternatief. In de paardenwereld, maar ook in de ‘mensenwereld’.

Lees verder